• About1
  • About2
  • About3
  • About4
  • About5
  • About6
  • About7

Het Vlaamse wijndomein Spioenkop, beter gekend als “the crazy Belgian”

Elgin - Het is een bewolkte winterdag wanneer we Vlamingen Koen (38) en Lore (39) Roose ontmoeten op hun wijndomein, Spioenkop in Elgin op 75 kilometer van Kaapstad. Go Zuid-Afrika ging in gesprek met een spraakmakende wijnmaker, die in de regio nu reeds bekend staat als "the crazy Belgian".

Koen studeerde af als industrieel ingenieur in Kortijk. Tijdens die periode leert hij ook Lore kennen. Koen is afkomstig uit Werken, een deelgemeente van Kortemark en Lore komt uit Roeselare. Niets wees erop dat hij niet gek veel later carrière zou gaan maken in de wijnbouw. Als bij toeval ontdekt hij thuis een boek over Franse wijnen, op zich niets bijzonder, ware het niet dat Koen gebeten wordt door de inhoud van het boek, dat hij enkele wijncursussen gaat volgen en nog meer gebeten wordt door alles wat te maken heeft met wijnmakerij. Niet veel later behaalt hij een diploma als "Meester Vinoloog". Na het behalen van zijn diploma in Kortrijk, begon hij als ploegleider te werken in een fabriek in Hooglede.

Na zijn werk concentreert Koen zich vooral op het bijschaven van zijn kennis over Duitse wijnen en wijnen uit de Elzas. Hij wou iets anders dan de traditionele wijnen uit de Bordeaux. Op een dag liep hij een goede vriend, Guido Van Imschoot, tegen het lijf op een proeverij van Zuid-Afrikaanse wijnen. Notabene was Guido de eerste die de wijnpassie in Koen ontdekte en hem aanspoorde om meer te leren. Bij de gedachte aan Zuid-Afrikaanse wijnen, krijgen Koen en Lore kippenvel en al gauw besluiten ze om het land te gaan bezoeken en meer te leren over een land dat bekend staat voor haar uitstekende wijnen.

Bij het zien van de Helderberg wijnregio geraken beiden meteen verliefd op de locatie, voor wat zij beschrijven "the place to be". Hun doel was niet alleen alle wijnregio's te verkennen die het land rijk is, maar ook op zoek te gaan naar wijnhuizen die nog niet beschikken over een wijnverdeler in België. Dit met als einderesultaat, het opstarten van hun eigen wijnimport. Voor Koen staat van in het begin vast dat hij wil gaan voor kwaliteit en niet kwantiteit. Ze slagen erin om na vier weken door te hebben gebracht in de wijnlanden, een selectie te maken van 10 wijnhuizen die in de eerste plaats willen samenwerken en in de tweede plaats uitstekende wijnen produceren.

In 2000 besluit het echtpaar om een loods te bouwen op een stuk geërfde grond aan de Ardooisesteenweg in Roeselare, en wat later is het zover, wijnhandel KoRoVa is een feit. In eerste instantie beginnen ze vooral wijnen te verkopen in de horecasector en in een later stadium volgde ook particuliere aankopers. Koen weet zijn cliënteel te overtuigen om te investeren in kwaliteitswijnen. Hierin slaagt hij door zijn enorm gedreven, bijna maniakale, passie voor wijnen en alles wat er omheen draait. Het succes van KoRoVa blijft groeien en al gauw wordt besloten een vennootschap te starten en een wijnverkoper te vinden die dezelfde passie meedraagt als Koen.

Ondertussen blijven Koen en Lore ook nog contacten leggen met Zuid-Afrika en bezoeken ze op regelmatige tijdstippen het land. Ze leren daarbij François Naudé, toenmalig wijnmaker van L’Avenir kennen en het is net François die ziet dat Koen meer is dan alleen een wijnhandelaar, maar mogelijk ook een heel goed wijnmaker. "talent als dat van jou mag je niet verloren laten gaan", zei François op een dag, en hij gaf Koen de kans om de oogst mee te maken in levende lijve. Dat wil zeggen, niets voor niets, want hij moest evengoed, net als alle andere medewerkers, mee het veld op om eerst met de hand te oogsten. Tegelijkertijd mag hij de kennis ervaren van het maken van kwaliteitsvolle wijnen.

De relatie tussen Koen en François bereikt een hoogtepunt wanneer François ziet dat het na vier jaar tijd is dat Koen ook kennis maakt met andere producenten. Hij krijgt de kans om te gaan werken bij één van Zuid-Afrika's meest toonaangevende wijnhuizen, meer bepaald Tokara. Hoewel Tokara niet in de wijnregio Elgin ligt, maar wel op de grens tussen Stellenbosch en Franschoek, worden toch heel wat druiven uit de Elgin regio verwerkt. Voor sommige top wijnmakers in het land is Elgin de plaats bij uitstek om je druiven vandaan te halen. Ook bij Koen begint er een belletje te rinkelen, zelf ooit een wijndomein hier in de Elgin regio,... en waarom niet?

We tellen 2005 wanneer fruitboeren in Zuid-Afrika hun marktaandeel in export van appelen zien dalen door de komst van de Pink Lady appelvariëteit uit de Verenigde Staten. Als gevolg hiervan komen heel wat landerijen op de markt, zo ook in Elgin. Elgin ligt niet gek ver weg van de zuidkust en wordt ingesloten door het Kogelgebergte, en de meeste landerijen liggen hier op een plateau van 300 meter hoogte. Van bij de kust is er één opening in het gebergte, die voor de nodige afkoeling zorgt tijdens de warme zomermaanden (Europese winter). Op een dag zag Lore een stuk grond te koop onder de naam Spioenkop, een nieuw verhaal in wording...

Koen besluit om samen met zijn vriend Freddy Willems meteen naar de Kaap te trekken om er drie dagen door te brengen. Opnieuw slaat een vonk over en we moeten er in grote lijnen meteen bij vertellen dat we Koen hierin volledig volgen, de locatie is adembenemend. Schitterende vergezichten, prachtige fruit- en wijngaarden en een klimaat om u tegen te zeggen, wie kan zoiets weigeren. De grootste vraag voor de familie Roose was nu vanwaar al dat geld vandaan halen, hoe het land (voormalige appelplantage) verbouwen, een huis, een wijnkelder, druivenstokken aanplanten, wijn maken, export... Twee weken hadden ze om een antwoord te vinden op al die vragen.

Een goede klant besluit om financieel mee in het avontuur van Koen en Lore te springen en in 2005 wordt Spioenkop hun eigendom. De naam Spioenkop is niet zomaar gekozen maar verwijst naar een gelijknamige heuvel nabij Ladysmith, in Kwazulu-Natal. Hier werd in 1900 een zware strijd geleverd tussen Britten en Boeren. De gelijkenis met de heuvel op het domein in Elgin, met dat van Ladysmith, was treffend. Dat de bodem vruchtbaar bleek, bewees niet alleen de fruit- en wijngaard, maar ook de geboorte van hun eerste kind Ypke in 2007. Vervolgens zal Koen drie jaar lang zonder zijn gezin in Zuid-Afrika alles doen om zijn droom als wijnmaker waar te maken en de oude boomgaard te verbouwen tot een heuse wijngaard (pas nadien zou Lore hem volgen). Dat werk wordt iets vergemakkelijkt wanneer er een telefoontje komt dat het ganse domein in lichterlaaie staat. Enorme droogte en een strakke zuidoostenwind hebben 50 hectare land in de as gelegd. Wijnmaker François Naudé moedigt Koen aan, als hij vertelt dat dit geen slecht gekozen moment is. De brand zorgde ervoor dat de bomen plat werden gelegd en de bodem werd verrijkt met de nodige stikstof.

Inmiddels zijn bijna 20 hectare wijngaard beplant met diverse variëteiten, waaronder Pinot Noir, Sauvignon Blanc, Pinotage en Riesling. Diepe kloven, ravijnen en één van de grootste dammen van de vallei ( met drie hectare) maken de rest van het land vrijwel onbewerkbaar. Sterker nog, sommige van de aanplantingen staan op zo een stijle helling dat ze tot op de dag van vandaag nog steeds met de hand moeten worden bewerkt en ook het oogsten volledig manueel dient te gebeuren. Niet minder dan zeven verschillende terroirs of grondstructuren komen voor op het domein, wat een verscheidenheid en diversiteit zal geven aan de geproduceerde wijnen. Koen ontwerpt ondertussen zijn eigen uit inox bestaande fermentatietanks die, door middel van een uniek koelsysteem, ervoor zorgen dat het overgrote deel van het sap zuiver uit de tank komt en zo een minimaal filterproces moet ondergaan.

Wanneer het vrijwel onmogelijk is om vanaf het eerste jaar te oogsten, besluit Koen om 13 ton Sauvignon Blanc druiven aan te kopen in Elgin, Stellenbosch en Botrivier. Twee type Sauvignon Blanc komen hieruit voort, de "Spioenkop" Sauvignon Blanc en de "1900" Sauvignon Blanc. Deze laatste is gemaakt van druiven uit de drie vernoemde wijnregio's. Koen houdt van elegante, heldere wijnen, maar vooral van kwaliteit en wijnen die het verschil zullen maken, opnieuw niet de kwantiteit, maar wel de kwaliteit. Zo werkt hij tot op de dag van vandaag enkel met wijnen die gemaakt worden op basis van natuurlijke gisting en werd een speciale persmachine aangeschaft die ervoor zorgt dat het contact tussen het sap, de schil, pitten en twijgjes tot een minimum beperkt blijft.

Ondertussen heeft Koen ook Pinotage en Pinot Noir aangeplant. Beide zijn zijn stokpaardje en wanneer hij ons trots zijn aanplanting van beide soorten laat zien, merk je duidelijk aan zijn houding en stem dat dit hem iets doet. Vooral de Pinotage ligt hem nauw aan het hart omdat de druif een vreemde combinatie is van de elgante pinot noir en cinsault. Buiten zijn gezin (dat ondertussen uit zijn vrouw, dochter Ypke en de 7 maanden oude Thor bestaat) zijn dit zijn twee belangrijkste "kinderen" op het wijndomein. Hiermee wil hij geschiedenis schrijven in de wijnmakerij, want zoals Koen het zelf zegt, "Pinotage kan iedereen maken, maar een Pinotage met een verschil,..". We krijgen later op de middag de eer om een glaasje van de nog ongelabelde fles Pinotage te proeven en het oordeel, zelfs nu de wijn nog maar net op fles werd gebracht, is dat dit een verbluffende wijn is geworden. Jong, vol van smaak, een zeer gevuld boeket van kruiden en specerijen, maar vooral zacht van afdronk. Dat laatste is bijzonder, want hoewel Zuid-Afrika beroemd is voor haar Pinotage wijnen, zijn de meeste, zeker op jonge leeftijd, zeer sterk en vol tannine. Ook zijn andere creaties zijn werkelijk schitterend, met als uitblinker de Spioenkop Riesling, geen enkele Riesling smaakt zo heerlijk als deze. Het koele klimaat en de uitstekende ondergrond van de Elgin regio, bleken uitermate geschikt voor deze druivensoort. Spioenkop Riesling is een droge maar elegante witte wijn, die helemaal niet het "typische" zoete, suikerachtige karakter heeft zoals zoveel andere Rieslings.

Anno 2012 zien zowel Lore als Koen de toekomst rooskleurig, al heeft de crisis toch ook een negatieve invloed gehad. Zo is de droom om een eigen huis te hebben op het domein even in de kast gestopt en werden slechts twee gastcottages gebouwd, waarvan ze er zelf eentje bewonen. Hun "schuur" doet verlopig dienst als wijnkelder. De nieuwe wijnkelder is volop in aanbouw, maar "TIA" (this is Africa) en aannemers en werklui tonen aan dat bouwen in Zuid-Afrika geen makkelijke en goedkope onderneming is. De betonnen constructie van de wijnkelder is nu gelukkig klaar en straks kan de aarde er weer overheen zodat de kelder volledig ondergronds komt te liggen. Dat laatste vindt Koen enorm belangrijk, niet alleen vanwege de perfecte klimaatregeling, maar ook om zijn wijndomein een zo groen mogelijk karakter te geven.

Met de export gaat het prima, mede dank zij een goed team van medewerkers in België slagen ze erin om hun wijn in toprestaurants over grote delen van het land te doen verkopen. Ook lokaal wordt gewerkt aan een grotere afzet. Dat moet ook want straks gaan weer zo'n 30.000 flessen wijn de deur uit. Veel groter moet het voor Koen allemaal niet worden, het belangrijkste vindt hij dat hij steeds opnieuw de passie vindt om de wijngaard in topconditie te houden en ervoor te zorgen dat elke fles wijn die het domein verlaat, een speciaal verhaal meekrijgt en waarvan de proevers ontdekken dat ze niet alleen worden meegesleept in een verhaal van smaken en geuren, maar ook kunnen voelen en proeven hoe deze wijnen tot stand zijn gekomen.

"The Crazy Belgian", is naar onze mening alles behalve gek, een man met visie, een doendenker en vooral iemand die passioneel en gedreven bezig is met wijn. Van Koen en Lore Roose hebben we alleszins nog niet het laatste gehoord, zeker niet van Spioenkop wijnen. Een adresje om te onthouden! Wie in België wil kennismaken met Spioenkop, kan dit via KoRoVa.

Gepubliceerd:  20/07/2012 22:46

 Read more on Go Zuid-Afrika

LATEST NEWS

ABOUT THE BATTLE OF SPIOENKOP

Over 100 years ago, on the evening of Tuesday 23 January 1900, 1 700 British troops deployed to South Africa prepared to attack their enemies on a hill in Natal known as Spionkop – the name ‘Spioenkop’, meaning ‘Spy Hill’ or 'Lookout Hill', was coined by the Dutch settlers for the commanding views it afforded of the slopes and valley below. During the days that followed, a bloody battle ensued... Read more

Subscribe to our NEWSLETTER